Lise · 9. Sınıf
9. Sınıf Kimya: 1. Dönem 1. Yazılı Konuları
9. sınıf kimya 1. dönem 1. ortak yazılı sınavı, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kimya programının "Etkileşim" temasının ilk bölümünü kapsar. Kimyanın günlük hayata katkısı, kimyasal maddelerin farklı ortamlarda kullanımından doğan problemler, atom teorilerinin gelişimi, orbitallerin bağıl enerjileri ve elektronların orbitallere yerleşimi bu sınavın konularıdır. Periyodik tablo, iyon oluşumu ve kimyasal bağlar ise 1. dönem 2. ortak yazılıya bırakılmıştır.
ÖDSGM bu sınav için beş senaryo yayımladı. Okulunuzun kimya zümresi bunlardan birini seçer ve sınavdan önce öğrencilere duyurur. Senaryoların hepsinde atom teorilerinden 2 soru bulunur; farklılık, günlük hayat bağlamlı sorular ile elektron dizilimi sorularının dağılımındadır.
Açık uçlu kimya sorularında yalnızca doğru elektron dizilimini yazmak yetmez; hangi kurala dayandığınızı ve bilimsel bilginin neden değiştiğini açıklamanız da beklenir. Veliler, çocuklarından bir atom modelinin önceki modele göre neyi düzelttiğini anlatmalarını isteyerek hazırlığa destek olabilir. Aşağıda her senaryonun resmî dağılımı, çalışma notları ve özgün bir örnek soru yer alıyor.
1. Dönem 1. Yazılı senaryolarını incele →
Yazılıda sorumlu olunan konular
Etkileşim
-
KİM.9.1.1Kimya biliminin günlük hayata katkısına ilişkin bilimsel çıkarım yapabilmeİlaç, temizlik, gıda, enerji ve malzeme gibi alanlardan örneklerle kimyanın günlük hayata katkısını açıklayabilmelisiniz. Sorular genellikle verilen bir ürün ya da süreçten yola çıkarak kimyanın rolünü gerekçelendirmenizi ister. -
KİM.9.1.2Farklı ortamlarda kimyasal maddelerin kullanımından kaynaklanan problemleri çözebilmeTemizlik maddelerinin karıştırılması, yanlış saklama veya atıkların çevreye verilmesi gibi durumlarda ortaya çıkan problemleri belirleyip çözüm önerebilmelisiniz. Güvenlik uyarı işaretlerini yorumlamak ve somut bir önlem yazmak puanın anahtarıdır. -
KİM.9.1.3Atom teorilerindeki varsayımları kullanarak bilimsel bilginin değişebilirliğine ilişkin bilimsel çıkarım yapabilmeDalton, Thomson, Rutherford, Bohr ve modern atom modelinin hangi varsayıma dayandığını ve hangi deney sonucunun önceki modeli değiştirdiğini açıklayabilmelisiniz. Tüm senaryolarda bu çıktıdan 2 soru vardır; bilimsel bilginin değişebilirliğini bir örnekle göstermek sık istenir. -
KİM.9.1.4Atom orbitallerinin bağıl enerjilerine ilişkin bilimsel veriye dayalı tahminde bulunabilmeOrbitallerin (s, p, d) bağıl enerji sıralamasını verilere dayanarak tahmin edebilmeli, örneğin 4s orbitalinin 3d'den önce dolduğunu açıklayabilmelisiniz. Enerji diyagramı yorumlamak tipik bir sorudur. -
KİM.9.1.5Elektronların atom orbitallerine yerleşimine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilmeAufbau ilkesi, Pauli ilkesi ve Hund kuralını kullanarak elektron dizilimi yazabilmeli; yarı dolu orbital sayısını ve değerlik elektronlarını belirleyebilmelisiniz. Birkaç örnekten genel kurala ulaşmanız istenebilir.
Senaryolar
Resmî tabloya göre hazırlandı Son gözden geçirme: 2026-11-03
9. sınıf diğer dersler
Açılışta ilk sınav ücretsiz
Çocuğunuz soruları kâğıda çözer, fotoğrafını yükler; yapay zekâ kâğıdı MEB rubriğine göre adım adım okur ve nerede puan kaybedeceğini sınavdan önce gösterir. Açıldığında ilk haber verdiğimiz kişi siz olun.